Referentie · De motor van je MP84

Woordenlijst

Elke term: Nederlands, Engels (handig voor YouTube en fora), en wat het doet. Groeit mee met de lessen.

De bewegende kern

Term	Engels	Wat het is / doet
Cilinder	cylinder	De gladde koker waarin de zuiger op en neer beweegt. Jouw ST-motor heeft er precies één.
Zuiger	piston	De metalen "plunjer" die in de cilinder op en neer schuift. Vangt de druk van de verbranding op en geeft die door.
Drijfstang	connecting rod	Verbindt de zuiger met de krukas. Zet de rechte op-en-neerbeweging om in een draaibeweging.
Krukas	crankshaft	De "trapas" van de motor: draait rond en levert de uiteindelijke draaikracht — bij jouw MP84 rechtstreeks naar maaidek en transmissie.
Vliegwiel	flywheel	Zware schijf op de krukas. Slaat bewegingsenergie op zodat de motor soepel blijft draaien tussen twee arbeidsslagen in.

Boven in de cilinder

Term	Engels	Wat het is / doet
Verbrandingskamer	combustion chamber	De ruimte boven de zuiger waar het mengsel wordt samengeperst en verbrand.
Inlaatklep	intake valve	Opent tijdens de inlaatslag om vers benzine-luchtmengsel binnen te laten; zit verder dicht.
Uitlaatklep	exhaust valve	Opent tijdens de uitlaatslag om verbrande gassen naar de uitlaat te laten ontsnappen; zit verder dicht.
Bougie	spark plug	Geeft op het juiste moment een elektrische vonk die het samengeperste mengsel ontsteekt. Slijtageonderdeel — vervang je zelf bij jaarlijks onderhoud.

Het startsysteem

Term	Engels	Wat het is / doet
Accu	battery	Levert de grote stroom die de startmotor nodig heeft. Wordt tijdens het draaien weer bijgeladen.
Startmotor	starter motor	Kleine, sterke elektromotor die de krukas de eerste omwentelingen ronddraait.
Rondsel	pinion, bendix	Tandwieltje op de startmotor dat tijdelijk uitschuift en in de tandenkrans van het vliegwiel grijpt.
Tandenkrans	ring gear	Ring met tanden op de rand van het vliegwiel, waarop het rondsel aangrijpt.
Choke	choke	Klep die de luchttoevoer smoort zodat het mengsel rijker wordt. Nodig bij koude start, terugzetten zodra de motor loopt.
Trekstart	recoil starter	Startkoord om het vliegwiel bij kleine motoren; de arm vervangt de startmotor.
Veiligheidsschakelaar	safety switch	Onderbreekt het startcircuit als niet aan de voorwaarden voldaan is (op de stoel zitten, maaidek uit, rem in).

Het kleppenmechanisme

Term	Engels	Wat het is / doet
Nokkenas	camshaft	As met nokken die via een vaste 2:1-aandrijving vanaf de krukas bepaalt wanneer elke klep opengaat.
Nok	cam lobe	Eivormig uitsteeksel op de nokkenas dat de klep één keer per omwenteling opendrukt.
Klepstoter	tappet, lifter	Volger die op de nok rust en de duwbeweging doorgeeft aan de stoterstang.
Stoterstang	pushrod	Dunne staaf die de nokbeweging langs de cilinder omhoog naar de kop brengt.
Tuimelaar	rocker arm	Wip bovenop de kop die de opwaartse duw omkeert en de klep opendrukt.
Klepveer	valve spring	Veer die de klep terug op zijn zitting duwt zodra de nok wegdraait.
Klepzitting	valve seat	Ring in de kop waarop de klep gasdicht afsluit en zijn warmte kwijt kan.
Klepspeling	valve clearance, valve lash	Bewust kiertje (koud gemeten) tussen tuimelaar en klepsteel dat de uitzetting van warm metaal opvangt.
OHV	overhead valve	Bouwwijze met kleppen bovenin de cilinderkop en de nokkenas onderin het blok, verbonden via stoterstangen. De ST-serie is OHV.

Het brandstofsysteem

Term	Engels	Wat het is / doet
Carburateur	carburetor	Mengt benzine en lucht mechanisch tot brandbaar mengsel, zonder elektronica.
Brandstofkraan	fuel tap, shut-off valve	Kraantje dat de benzinetoevoer afsluit voor onderhoud of stalling.
Brandstoffilter	fuel filter	Filtertje in de brandstofslang dat vuil en roest tegenhoudt vóór de carburateur.
Brandstofpompje	fuel pump	Klein membraanpompje dat benzine opvoert als de tank niet hoger staat dan de carburateur.
Venturi	venturi	Vernauwing in de luchtbuis waar snellere lucht onderdruk creëert die benzine meezuigt.
Vlotterkamer	float bowl	Benzinereservoir onder de carburateur met constant peil.
Vlotter	float	Drijver die via het naaldventiel de benzinetoevoer regelt (wc-stortbakprincipe).
Naaldventiel	needle valve	Ventiel dat de vlotter opent en sluit om het benzinepeil constant te houden.
Hoofdsproeier	main jet	Kalibratiegaatje van minder dan een millimeter dat de benzinedosering bepaalt bij normaal tot vol gas.
Stationairsproeier	idle jet, pilot jet	Apart kanaaltje dat de motor draaiende houdt bij gesloten gasklep.
Gasklep	throttle	Draaibaar plaatje dat de luchtstroom en zo het toerental regelt.
Luchtfilter	air filter	Filter (vaak schuim-voorfilter + papierelement) in het luchtfilterhuis dat stof uit de aangezogen lucht houdt; verstopt filter maakt het mengsel te rijk.
Verschaalde benzine	stale fuel	Geoxideerde oude benzine die gom-/lakafzetting vormt en sproeiers verstopt.
Fasescheiding	phase separation	Corrosieve water-ethanollaag die onderin de tank zakt als E10 te veel vocht opneemt.
Brandstofstabilisator	fuel stabilizer	Additief dat verschalen vertraagt bij stilstand langer dan een maand.
Alkylaatbenzine	alkylate fuel	Ethanolvrije, jaren houdbare benzine voor kleine motoren.

De ontsteking

Term	Engels	Wat het is / doet
Magneetontsteking	magneto ignition	Ontstekingssysteem waarbij een magneet in het vliegwiel de vonkspanning opwekt, zonder accu.
Ontstekingsspoel	ignition coil, armature	Spoel naast de vliegwielrand die de geïnduceerde stroom opjaagt tot vonkspanning (± 20.000 V).
Inductie	induction	Opwekken van stroom in een spoel door een bewegend magneetveld (principe fietsdynamo).
Luchtspleet	air gap	Kleine afstand tussen vliegwielrand en ontstekingsspoel, enkele tienden van een millimeter.
Bougiekabel	spark plug lead	Dikke geïsoleerde kabel die de hoogspanning van de spoel naar de bougie voert.
Elektrodeafstand	spark plug gap	Opening tussen centrale en massa-elektrode waar de vonk overspringt; groeit door slijtage.
Massa	ground	Het metalen motorblok/chassis als gemeenschappelijke retourweg; spoel aan massa = geen vonk.
Stopdraad	kill wire	Draad die via contactslot/stoelschakelaar de spoel kortsluit naar massa om de motor te stoppen.
Spie	flywheel key	Metalen blokje dat het vliegwiel in de juiste stand op de krukas borgt (timing).
Vonktest	spark test	Bougie in de kap tegen het motorblok houden en de motor doordraaien om de vonk te controleren; veiliger met een vonktester.
Verzopen	flooded	Te veel onverbrande benzine in de cilinder, waardoor de bougie nat wordt en niet meer vonkt.

Smering en koeling

Term	Engels	Wat het is / doet
Carter	crankcase	Gesloten ruimte rond de krukas die tegelijk het oliereservoir van de motor is.
Plonssmering	splash lubrication	Smeersysteem zonder pomp of filter waarbij een lepel aan de drijfstang olie door het carter slingert.
Plonslepel	oil dipper, slinger	Schepje aan de drijfstang dat bij elke omwenteling door het oliebad zwiept.
Peilstok	dipstick	Staafje aan de olievuldop met MIN/MAX-markering om het oliepeil in het carter af te lezen.
Viscositeit	viscosity	Dikte/stroperigheid van olie, uitgedrukt in SAE-klassen zoals SAE 30 of 10W-30.
Zuigerveren	piston rings	Verende ringen rond de zuiger die de cilinder gasdicht afsluiten en olie onderaan houden.
Ontluchting	breather	Kanaaltje dat overdruk uit het carter laat; verstopt duwt het olie de cilinder in (blauwe rook).
Koelvinnen	cooling fins	Ribbels op cilinder en kop die het oppervlak vergroten voor warmteafgifte aan de lucht.
Vastloper	seizure	Motor die blokkeert doordat drooggelopen delen door hitte in elkaar vreten.

Onderhoud en gereedschap

Term	Engels	Wat het is / doet
Typesticker	engine identification label	Sticker op het motorblok met typenummer en serienummer, nodig voor juiste onderdelen en specificaties.
Uitlaatdemper	muffler	Metalen demper aan de uitlaatpoort die uitlaatgassen afvoert en geluid dempt.
Olieaftapplug	oil drain plug	Schroefplug onderaan het carter die je losdraait om de oude motorolie af te tappen.
Voelermaat	feeler gauge	Set dunne metalen blaadjes van gekende dikte om kleine spleten zoals klepspeling en elektrodeafstand te meten.
Bougiesleutel	spark plug socket	Diepe dopsleutel waarmee je de bougie zonder schade uit- en indraait.
KGA	hazardous household waste	Klein gevaarlijk afval zoals oude motorolie; opvangen en inleveren bij het containerpark, nooit lozen.

Begrippen

Term	Engels	Wat het betekent
Slag	stroke	Eén volledige beweging van de zuiger van boven naar beneden of omgekeerd. "Viertakt" = vier slagen per cyclus.
BDP	TDC, top dead center	Bovenste dode punt: de zuiger staat helemaal bovenaan en keert om.
ODP	BDC, bottom dead center	Onderste dode punt: de zuiger staat helemaal onderaan en keert om.
Mengsel	air-fuel mixture	Benzinedamp gemengd met lucht (ongeveer 1 deel benzine op 15 delen lucht). Alleen dit mengsel brandt goed — pure benzine zonder lucht niet.
Compressie	compression	Het samenpersen van het mengsel vóór de ontsteking. Hoe beter samengeperst, hoe krachtiger de klap. Weinig compressie = zwakke of niet-startende motor.
Viertaktcyclus	four-stroke cycle, Otto cycle	De vaste volgorde inlaat → compressie → arbeid → uitlaat. Zie het spiekbriefje.

Kom je in een les of op een forum een term tegen die hier niet staat? Vraag het aan je leraar (Claude) — dan voegen we hem toe.